Địa danh

Giới thiệu về Mường Mụa (huyện Mai Sơn)- ꪹꪣꪉ ꪺꪣ꫁

Mường Mụa là địa danh được nói đến trong tập sử thi “Táy Pú-xấc”, thời kỳ Lạng Chượng dẫn dắt người Thái Đen từ Mường Lò* lên Mường Then*, vào khoảng đầu thế kỷ XII. Mường Mụa là tên gọi biến âm từ Mường Pụa. Pụa là tộc danh người Thái dùng để gọi người Xinh Mun, một tộc người sớm có mặt ở Tây Bắc. Trước khi người Thái tới, Mường Mụa, tộc người Xinh Mun cư trú khá đông, tù trưởng là Khun Căm. Mường Mụa chính thức thành châu mường tách khỏi Mường Muổi* và Mường La* vào đời Nho Mương (tương đương đời Lê Tương Dực 1504-1516). Trung tâm Mường Mụa gọi là Chiềng Dong nên Mường Mụa cũng có tên là Mường Chiềng Dong.

Mường Mụa gồm các mường nhỏ: Mường Hung còn gọi là Chiềng Cát Lo Ti và Chiềng Cang (nay đã nhập vào huyện Sông Mã); Mường Chanh hay Chiềng Quen; Mường Bon, Mường Mơn nay là những vùng đất thuộc huyện Mai Sơn.

Mường Mụa còn có tên là Mai Sơn, mới xuất hiện thời Lê Mạt, khoảng đời Trịnh Sâm (1767-1782). Hoàng Bình Chính, nguyên đốc đồng xứ Hưng Hóa đã viết trong cuốn “”Hưng Hóa xứ phong thổ lục ” vào đầu thời Lê Cảnh Hưng rằng chúa Trịnh Sâm thấy đất Thuận Châu rộng quá khó bề khống chế, mới tách đất ba động Sơn La, Mai Sơn, Tuần Giáo đặt làm ba châu…Như vậy, mãi đến thế kỷ XVIII, triều đình mới thừa nhận Mai Sơn thành một đơn vị châu mường. Cũng có ý kiến cho rằng do “ngày xưa trung tâm Mai Sơn là một rừng mai. Mùa xuân đến hoa mai nở trắng giải trên nền thảm của núi rừng xanh biếc. Cảnh ấy khiến người xưa đặt cho đất này tên Mai Sơn đầy thơ mộng (Núi mơ)”. Mường Mụa hiện nay là huyện Mai Sơn, thuộc tỉnh Sơn La.

Bình luận

error: Content is protected !!